Polska Organizacja Wojskowa Zaboru Pruskiego
Polska Organizacja Wojskowa Zaboru Pruskiego — położona w: Poznań; członek: Centralny Komitet Obywatelski; organizator: Służba Straży i Bezpieczeństwa; uczestnik: Powstanie Wielkopolskie
Podziemna organizacja wojskowa (1917–1919) mająca na celu wyzwolenie ziem polskich spod zaboru pruskiego, założona z inicjatywy Wincentego Wierzejewskiego; pierwszymi członkami ukrywający się w Poznaniu skauci-dezerterzy. Po 10 XI 1918 podporządkowana Wojskowemu Wydziałowi Centralnego Komitetu Obywatelskiego (Mieczysław Paluch); 27 XII 1918 jej oddziały stanęły na czele wybuchu Powstania Wielkopolskiego; rozwiązana formalnie 27 XI 1919 (komitet likwidacyjny: Andrzejewski, Grzybkowski, Wilkanowicz). Ok. 160 członków przed 6 XI 1918; po wchłonięciu milicji (m.in. Unia, Czarni) ok. 600 żołnierzy w Armii Wielkopolskiej.
Powiązania
- miejsce: Poznań
- członek: Centralny Komitet Obywatelski (prawdopodobnie 1918)
- organizował: Służba Straży i Bezpieczeństwa (1918)
- uczestniczył: Powstanie Wielkopolskie
- uczestniczył: Zebranie dowódców POWZP w mieszkaniu Fiedlera (11 XI 1918)
Wspomniane przez
- Podpisanie aktu rozwiązania POWZP (27 XI 1919) — część
- „Czarni” — członek (1918)
- Kompania marynarzy POWZP — członek (1918–1919)
- Klub Sportowy „Unia” — członek (1917)
- Mieczysław Andrzejewski — członek (1918–1919)
- Marian Beym — członek (1917–1919)
- Adam Białoszyński — członek (1917–1919)
- Franciszek Czaplicki — członek (1917–1919)
- Stanisław Dąbrowski — członek (1917–1919)
- Stanisław Franciszczak — członek (1917–1919)
- Mścisław Frankowski — członek (prawdopodobnie 1918–1919)
- Władysław Gabler — członek (1917–1919)
- Józef Alojzy Gawrych — członek (prawdopodobnie 1918–1919)
- Maksymilian George — członek (1917–1919)
- Józef Górski — członek (1917–1919)
- Zbigniew Górski — członek (1917–1919)
- Alfons Gorzelańczyk — członek (1917–1919)
- Kazimierz Haber — członek (1917–1919)
- Bohdan Hulewicz — członek (1918–1919)
- Jerzy Hulewicz — członek (1918–1919)
- Stanisław Józefowicz — członek (1917–1919)
- Jan Kąkolewski — członek (1917–1919)
- Józef Kłos — członek (1917–1919)
- Edmund Krause — członek (1917–1919)
- Mieczysław Kucharski — członek (1917–1919)
- Witold Kutzner — członek (1917–1919)
- Jerzy Kwieciński — członek (1917–1919)
- Zygmunt Łakiński — członek (1917–1919)
- Leon Lakner — członek (1917–1919)
- Józef Lorenz — członek (1917–1919)
- Józef Manczak — członek (1917–1919)
- Józef Mańczak — członek (1917–1919)
- Czesław Michalski — członek (1917–1919)
- Mieczysław Niewitecki — członek (1917–1919)
- Stanisław Nogaj — członek (1918, 1918–1919)
- Kazimierz Okoniewski — członek (1917–1919)
- Stanisław Pluciński — członek (1917–1919)
- Stanisław Powalisz — członek (1917–1919)
- Stanisław Powel — członek (1917–1919)
- Józef Ratajczak — członek (1917–1919)
- Feliks Różalski — członek (1917–1919)
- Roman Skoraszewski — członek (1917–1919)
- Leonard Skowroński — członek (1917–1919)
- Józef Skrzydlewski — członek (1917–1919)
- Aleksander Sobolewski — członek (1917–1919)
- Cezary Stein — członek (prawdopodobnie 1933–1939)
- Stanisław Szaliński — członek (1917–1919)
- Bohdan Szeffer — członek (1917–1919)
- Wacław Szkudliński — członek (1917–1919)
- Paweł Szyfter — członek (1917–1919)
- Antoni Szymański — członek (1917–1919)
- Sylwester Węglarz — członek (1917–1919)
- Wincenty Wierzejewski — założył (1917)
- Wincenty Wierzejewski — członek (1917–1918)
- Roman Tadeusz Wilkanowicz — członek (1918–1919, 1918)
- Leon Włodarczak — członek (1917–1919)
- Witold Zakrzewski — członek (1917–1919)
- Bronisław Zamiara — członek (1917–1919)
Źródła
- Janusz Karwat, The Polish Military Organisation of the Prussian Partition 1918–1919 (PMOPP), 2020
- ks. Jarosław Wąsowicz SDB, Młodzież w walce o granice odrodzonej Polski, 2021
- Społeczność Wikipedii, Polskojęzyczna Wikipedia (entity discovery only), 2026
- IPN, oprac. zbiorowe, NOGAJ Stanisław (biogram), 2021
- Zbigniew Kaczmarek, Z historii endeckiej prasy politycznej Poznania (1922–1939), 1976
- Janusz Karwat, Problematyka Powstania Wielkopolskiego 1918/1919 w literaturze i sztuce, 2015